Uroczystość upamiętnienia śląskiego bohatera w Siemianowicach Śląskich
W Siemianowicach Śląskich odbędzie się wyjątkowa uroczystość poświęcona upamiętnieniu śląskiego powstańca, Józefa Dreyzy. Wydarzenie ma miejsce 6 lipca 2026 roku o godzinie 11:00, zorganizowane przez Oddział IPN w Katowicach we współpracy z miejscowym Urzędem Miasta. Wybór daty nie jest przypadkowy – nawiązuje do urodzin Dreyzy oraz rocznicy zakończenia III powstania śląskiego, które przypadają dzień wcześniej.
Józef Dreyza: Życie i działalność
Urodzony w 1863 roku, Józef Dreyza pochodził z wielkopolskiej rodziny ziemiańskiej. Jego życie było poświęcone działalności społecznej i narodowej na Górnym Śląsku. W 1903 roku przybył do regionu, gdzie objął stanowisko prezesa Banku Ludowego w Koźlu, a następnie w Siemianowicach. Dreyza był zaangażowany w organizację Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”, pełniąc funkcję Naczelnika Okręgu. Tworzył struktury wojskowe, które po likwidacji przez Niemców przekształciły się w Polską Organizację Wojskową Górnego Śląska. Jako przeciwnik powstania w 1919 roku, zainicjował utworzenie Pierwszego Pułku Strzelców Bytomskich, dążąc do stworzenia górnośląskich formacji wojskowych wspierających Wojsko Polskie. Jego działalność objęła także akcję plebiscytową w 1921 roku.
Wydarzenie w ramach akcji IPN
Uroczystość jest częścią szerszej inicjatywy katowickiego IPN, zatytułowanej „Powstańcy to wiara, nadzieja i cud. Ocalmy groby powstańców śląskich od zapomnienia”. Celem akcji jest uhonorowanie pamięci powstańców śląskich spoczywających w całej Polsce oraz przypomnienie o znaczeniu trzech powstań śląskich z lat 1919-1921. Udział w takich wydarzeniach zazwyczaj biorą przedstawiciele IPN, rodzina, władze samorządowe, służby mundurowe, kombatanci, duchowieństwo oraz młodzież szkolna.
Symboliczne upamiętnienie bohatera
Podczas ceremonii odbędzie się montaż znaku pamięci „Tobie Polsko” na grobie Józefa Dreyzy. Proporczyk, wykonany ze szkła artystycznego, o wymiarach 20 x 8 cm, zawiera inwokację „Tobie Polsko”. Poniżej znajduje się wizerunek orła, daty powstań oraz napisy „Grób Powstańca Śląskiego” i „Instytut Pamięci Narodowej”.
Publikacja zatytułowana „Siemianowice i Siemianowiczanie w powstaniach śląskich 1919-1920-1921” autorstwa Zdzisława Janeczka oferuje szerszy wgląd w życie i działalność Józefa Dreyzy. Dostępna jest na stronie internetowej Muzeum Miejskiego w Siemianowicach Śląskich, dla tych, którzy chcą zgłębić historię tej wybitnej postaci.
Źródło: Urząd Miasta w Siemianowicach Śląskich
