W centrum Gliwic, w otoczeniu przemysłowej zabudowy śląskiego miasta, stoi nowoczesny przeszklony budynek, który kryje w sobie kawałek tropikalnego świata. Palmiarnia Miejska to miejsce, gdzie na powierzchni 2000 metrów kwadratowych rośnie ponad 5600 egzotycznych roślin, a wilgotne powietrze i temperatura pod 30 stopni przenoszą w klimat lasów deszczowych i pustyń. To trzecia co do wielkości palmiarnia w Polsce, która od prawie wieku przyciąga mieszkańców i turystów szukających oddechu od miejskiego zgiełku.

Historia palmiarni – od XIX-wiecznych szklarni do nowoczesnej oazy

Pierwsze szklarnie na terenie parku pojawiły się już w 1880 roku, kiedy miejskie władze Gliwic postanowiły nadążyć za europejską modą na ogrody z egzotycznymi roślinami. Wtedy status miasta podnosiła właśnie taka oranżeria – podobnie jak teatr czy muzeum.

Prawdziwy rozkwit przyszedł jednak w 1924 roku, po wystawie roślin egzotycznych, która wzbudziła ogromne zainteresowanie. Sprowadzono wtedy setki nowych gatunków, w tym palmy, które rosną tu do dziś. W latach dwudziestych i trzydziestych XX wieku palmiarnia była celem wycieczek z całego Śląska – w 1926 roku odwiedziło ją 8 tysięcy osób, a dekadę później już 30 tysięcy. Budowano kolejne pawilony, akwaria, terraria, a nawet klatki dla małp. W 1925 roku powstał basen o powierzchni 120 metrów kwadratowych dla victorii regii – jednej z największych roślin wodnych na świecie.

Wojna zniszczyła to wszystko niemal doszczętnie. W styczniu 1945 roku powybijane zostały szyby, kotłownia przestała działać, a mróz zabił większość kolekcji roślin. Odbudowa trwała dwa lata – w październiku 1947 roku palmiarnia znów otworzyła drzwi dla zwiedzających, choć z okrojoną kolekcją. Kolejne dekady to systematyczna rozbudowa, aż do 1998 roku, kiedy oddano do użytku nowoczesne obiekty szklarniowe, które można podziwiać dzisiaj.

Trzy palmy rosnące w pawilonie historycznym pamiętają rok 1924 – towarzyszą mieszkańcom Gliwic od dokładnie stu lat. Najwyższy pawilon mierzy 22 metry, co pozwala tym gigantom swobodnie rosnąć.

Pięć pawilonów – od pustyni po dorzecze Amazonki

Zwiedzanie zaczyna się od pawilonu z roślinami użytkowymi. Tutaj rosną cytrusy, drzewa kakaowe, pieprz, cynamon, kardamon – wszystko to, co zazwyczaj trafia do nas w postaci przypraw czy owoców. Można zobaczyć, jak wyglądają te rośliny w naturalnym środowisku.

Drugi pawilon to królestwo egzotyki – palmy z Australii, Afryki i obu Ameryk, kaktusy o najróżniejszych kształtach, sukulenty. Są tu też rośliny mięsożerne, które fascynują zwłaszcza młodszych zwiedzających. W terrariach mieszkają gady i żółwie, w klatkach śpiewają egzotyczne papugi i kanarki.

Szczególną atrakcją jest pawilon akwarystyczny oddany do użytku w 2012 roku. Największy zbiornik ma pojemność 60 tysięcy litrów i prezentuje ryby z dorzecza Amazonki. Pływają tam ogromne arapaimy, płaszczki słodkowodne, roślinożerne piranie pacu czy sumy czerwonopłetwe. Nie brakuje też klasycznych piran – tych owianym złą sławą drapieżników. W innych akwariach można zobaczyć polskie gatunki – pstrągi, okonie, karasie, miętusy.

Ciekawostką jest terrarium z mrówkami liściokrojnymi. Można obserwować, jak niosą kawałki liści maliny czy trzmieliny – nie jedzą ich, tylko używają do hodowania grzybów, którymi się żywią. To fascynujący przykład organizacji społecznej owadów.

Dla kogo jest palmiarnia w Gliwicach?

To miejsce sprawdza się w każdym towarzystwie. Rodziny z dziećmi spędzają tu spokojnie półtorej godziny – dzieci są zachwycone zwierzętami i roślinami mięsożernymi, rodzice mogą odpocząć w ciepłym, wilgotnym klimacie. Można wejść z wózkiem, choć ścieżki są miejscami wąskie, więc warto rozważyć zostawienie go w szatni.

Miłośnicy roślin znajdą tu prawdziwą kopalnię wiedzy – niektóre okazy mają ponad 150 lat, a różnorodność gatunków robi wrażenie. Palmiarnia prowadzi też podcast „Palmiarnia na wynos” z poradami dotyczącymi uprawy roślin w domu, historią egzotycznych gatunków i ciekawostkami z życia tropików.

To również dobre miejsce na zimowy spacer, kiedy za oknem szaro i zimno. Temperatura pod 30 stopni i wilgotne powietrze działają jak krótkie wakacje w tropikach. W weekendowe popołudnie może być sporo ludzi, ale wnętrza są na tyle przestronne, że nie ma wrażenia tłoku.

Palmiarnia była kiedyś nazywana „zielonymi płucami” Gliwic – oazą spokoju pośród kopalń, hut i zakładów przemysłowych. Dziś, choć przemysł zmienił swoje oblicze, ta funkcja pozostała aktualna.

Praktyczne informacje – ceny, godziny otwarcia, dojazd

Godziny otwarcia: Palmiarnia jest nieczynna w poniedziałki. Od wtorku do piątku można zwiedzać ją w godzinach 9:00-18:00, a w weekendy od 10:00 do 18:00. Warto sprawdzić aktualne godziny przed wizytą, bo zdarzają się przerwy techniczne związane z konserwacją obiektów.

Ceny biletów: Bilety są naprawdę przystępne – normalny kosztuje około 10-12 złotych, ulgowy 7-8 złotych. Seniorzy z Kartą Gliwicki Senior płacą 7 złotych. Dzieci do 3 roku życia i osoby powyżej 75 lat wchodzą za darmo. Dostępne są też bilety grupowe (minimum 10 osób) po 8 złotych od osoby. Można płacić kartą i gotówką. Bezpłatna szatnia to miły dodatek – warto zostawić kurtki, bo w środku jest naprawdę ciepło.

Jak dojechać: Palmiarnia znajduje się przy ulicy Fredry 6, na terenie Parku im. Fryderyka Chopina. Park rozciąga się między rzeką Kłodnicą a Kanałem Kłodnickim, niedaleko centrum miasta. Dojazd koleją jest wygodny – z dworca głównego w Gliwicach to około 10 minut spacerem.

Dla zmotoryzowanych: wzdłuż parku znajduje się parking. W weekendy postój jest darmowy, w tygodniu za dwie godziny zapłaci się maksymalnie 10 złotych. Można też zaparkować bezpłatnie na początku ulicy Sienkiewicza i przejść kilkaset metrów pieszo.

Ile czasu zarezerwować: Spokojne zwiedzanie zajmuje około 1,5 godziny. Jeśli ktoś chce dokładnie przyglądać się każdej roślinie i czytać wszystkie tabliczki informacyjne, może zostać dłużej. Z małymi dziećmi warto zaplanować nieco więcej czasu – zwykle nie chcą szybko opuszczać akwariów z rybami.

Co jeszcze warto zobaczyć w okolicy

Skoro już się jest w Gliwicach, warto połączyć wizytę w palmiarni z innymi atrakcjami. Radiostacja Gliwicka – drewniany maszt o wysokości 111 metrów zbudowany bez jednego stalowego gwoździa – to bezpłatna atrakcja i ciekawy przykład przedwojennej inżynierii. Park Chopina, na terenie którego stoi palmiarnia, sam w sobie zachęca do spaceru – to rozległy, zielony teren z alejkami, stawami i miejscami do odpoczynku.

Dla rodzin z dziećmi interesującą opcją może być Funzeum – interaktywne muzeum nauki. Centrum Gliwic oferuje też typowe miejskie atrakcje – restauracje, kawiarnie, zabytkową zabudowę.

Palmiarnia Miejska w Gliwicach – podsumowanie

To miejsce łączy historię z nowoczesnością, edukację z rozrywką. Nie każde miasto może pochwalić się tak bogatą kolekcją roślin egzotycznych i zwierząt prezentowanych w profesjonalnie przygotowanych warunkach. Przystępne ceny sprawiają, że wizyta nie obciąża portfela, a lokalizacja w centrum ułatwia dotarcie.

Palmiarnia sprawdza się o każdej porze roku, choć zimą ma szczególny urok – wejście z mrozu do wilgotnych, ciepłych tropików działa jak reset. Latem z kolei można połączyć wizytę ze spacerem po parku i piknikiem na trawie.

Adres: ul. Fredry 6, 44-100 Gliwice
Telefon: rezerwacje 32 231-32-39, biuro 32 335 04 37
Email: [email protected]
Strona: mzuk.gliwice.pl/jednostka/palmiarnia/